ارائه کننده: فاطمه علی بابائی
استاد راهنما: دكتر بختيار استادي
استاد مشاور: دكتر گلناز تاج الدين
استاد داور داخلي: دكتر مهرداد كارگري
استاد داور خارج از دانشگاه: دكتر مرتضي خاكزار بفروئي
نماينده تحصيلات تكميلي: دكتر مهرداد كارگري
تاریخ: 1403/10/10     
ساعت: 08:00
مكان: اتاق سمينار طبقه منفي يك دانشكده فني و مهندسي

چکیده:
در دنیای صنعتی و رقابتی امروز، با توجه به کاهش منابع و افزایش هزینه‌ها، بکارگیری رویکردهایی با هدف کاهش ضایعات و بهبود مستمر، راهبردی مناسب برای بهبود عملکرد و کاهش پیچیدگی­های موجود در فرآیندها است. اجرای یک روش مدیریتی مانند تفکر ناب، موجب بهبود کیفیت فرآیندها و عملیات می‌شود. بر اساس اصول رویکرد ناب، سازمان ارزش را بر اساس دیدگاه مشتری تعریف می‌کند، سپس یک جریان مداوم برای کاهش اتلافات تنظیم می‌شود، اتخاذ تولید کششی صورت می­گیرد و در آخر از طریق بهبود مستمر برای کمال تلاش می‌شود. لذا با توجه به اهمیت، حساسیت و تحولات صنعت داروسازی، به کار بردن رویکرد ناب نقش مهمي در كاهش هزينه هاي فرآيند، ارائه سريع­ تر محصول به بازار و تطبيق بيشتر محصول با نيازهاي بيماران خواهد داشت. این پژوهش با تکیه بر ادبیات تفکر ناب و ارزیابی فرآیند، در فرآیند تولید قطره مولتی‌دوز یک شرکت داروسازی، به دنبال ارائه الگویی ناب است. به منظور بررسی شرایط کنونی شرکت، ارزیابی بلوغ فرآیند با کمک EFQM و ISO 9004: 2018 و امتیازدهی با توجه به منطق رادار در شرکت انجام شد. نمره ارزیابی شرکت 63.8 به دست آمد که سطح سوم بلوغ (تعریف شده) است. پایایی این پرسش‌نامه با آلفای کرونباخ بررسی شد و با میزان 0.859 مورد تایید قرار گرفت. در عین حال شاخص‌های ناب در ادبیات طبقه‌بندی شدند و شاخص‌هایی که در فرآیند تولید قطره مولتی‌دوز شرکت موضوعیت داشتند مشخص شد. سپس ارتباط آن‌ها با اتلافات عام موجود در ادبیات تعیین شد. ماتریس ارزیابی ناب به عنوان الگویی مناسب و کارا برای ارزیابی ناب انتخاب شد. این ماتریس با اصلاح ماتریس خانه ریسک توسعه یافت و به کمک آن اتلافات موجود در فرآیند مربوطه در شرکت و منابع اصلی وقوع آن‌ها را اولویت‌بندی کردیم. ماتریس نیاز به دیتایی داشت که از طریق پرسش‌نامه اتلافات و ماتریس ارتباط اتلافات، به دست آمد. پرسش‌نامه اتلافات با استفاده از مقالات و مطالعه میدانی، تنظیم شد. ارزیابی انجام‌شده بلوغ فرآیند تولید قطره مولتی‌دوز شرکت، در مطالعه میدانی هدفمند، مصاحبه‌ها و تنظیم پرسش‌نامه‌ اتلافات کمک کرد. با تحلیل آن، 17 اتلاف و شدت آن‌ها و 35 منبع اصلی وقوع اتلاف و احتمال وقوعشان کشف شدند. همچنین وزن اتلافات با استفاده از ماتریس ارتباط اتلافات تعیین شد. بنابر نتایج به دست آمده، اتلاف حرکت غیرضروری افراد در خط تولید، بالاترین رتبه در اتلافات شرکت را دارد و قدیمی بودن دستگاه‌ها و استهلاک آن‌ها، منبعی ریشه‌ای از اتلافات است که بیشترین اثر را بر به وجود آمدن اتلافات شرکت دارد. با توجه به ارتباط شاخص‌های شرکت و اتلافات، دو شاخص میزان راندمان ایده‌آل خط فیلینگ و میزان راندمان ایده‌آل خط بسته‌بندی، که بیشترین ارتباط را با اتلاف حرکت داشتند، تاثیر حداکثری را از اتلافاتشان می‌پذیرند. در نهایت پیشنهادات بهبود برای كاهش و یا حذف این اتلاف‌ها ارائه شد.